Meme kanseri gelişme riskinizi artıran her şey risk faktörü olarak kabul edilir. Yaş, aile öyküsü ve tıbbi öykü gibi önemli risk faktörlerinin çoğu kontrolünüzün dışındayken; kilo, fiziksel aktivite ve alkol tüketimi gibi kontrol edebileceğiniz bazı risk faktörleri vardır.

Meme kanseri için tüm olası risk faktörleriniz hakkında doktorunuzla konuştuğunuzdan emin olun. Meme kanseri riskinizi azaltmak için atabileceğiniz önemli adımlar için doktorunuz yardımcı olabilir. Doktorunuzun meme kanseri risk düzeyinizi anlayabilmesi için kontrolünüz dışındaki diğer risk faktörlerini de bilmesi gerekir. Böylece hangi testleri ne zaman uygulayabileceğine daha iyi karar verebilir.

 

Kontrol edebileceğimiz risk faktörleri

Ağırlık:
Fazla kilolu olmak, yani obezite, özellikle menopoz sonrası kadınlar için artmış meme kanseri riski ile ilişkilidir. Menopozdan sonra, yumurtalıklar hormon üretmeyi durdurduğunda yağ dokusu vücudun ana östrojen kaynağı haline gelir. Fazla yağ dokusuna sahip olmak, meme kanseri riskini arttırabilecek daha yüksek östrojen seviyelerine sahip olmak demektir.

Diyet:

Yapılan bilimsel çalışmalar diyet ile meme kanseri ve nüks riski arasında ilişki olabileceğini saptamıştır. Az yağlı gıdalarla beslenenlerde meme kanseri riskinin azalabileceği görülmüş. Ancak bu konuda daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.

Diyetisyenler neler öneriyor:

  • Boyunuza göre ideal olan kilo aralığında kalmaya özen gösterin. Vücut kitle indeksi, sağlıklı kilo aralığınızı tahmin etmenize yardımcı olabilir.
  • Günde 5 bardaktan fazla sebze ve meyve tüketin.
  • Doymuş yağ alımınızı günlük toplam kalorinizin %10’undan azıyla sınırlandırmaya çalışın ve yağ alımınızı günlük yaklaşık 30 gram ile sınırlayın.
  • Omega-3 yağ asiti içeren gıdalardan tüketmeye gayret edin.
  • Trans yağlar, işlenmiş etler ve kömürleşmiş veya tütsülenmiş gıdalardan kaçının.

Egzersiz: 

Egzersizin meme kanseri riskini azaltabileceğine dair kanıtlar artmaktadır. Amerikan Kanser Derneği, haftada 5 veya daha fazla gün 45-60 dakikalık fiziksel egzersize katılmanızı önermektedir.

Alkol tüketimi: 

Çalışmalar meme kanseri riskinin bir kadının içtiği alkol miktarı ile arttığını göstermiştir. Alkol, karaciğerin östrojenin kan seviyesini kontrol etme yeteneğini sınırlandırır ve bu da riski artırır.

Sigara içmek: 

Sigara içmek meme kanseri riskini arttıran faktörlerin başında gelmektedir.

Östrojene maruz kalma: 

Kadın hormonu östrojen, meme hücresi büyümesini uyardığı için, ara vermeksizin uzun süre boyunca östrojene maruz kalmak, meme kanseri riskini artırabilir. Bu risk faktörlerinin bazıları aşağıdaki gibi kontrolünüz altındadır:

  • Birkaç yıl veya daha uzun süre kombine hormon replasman tedavisi (östrojen ve progesteron; HRT) alınması veya 10 yıldan uzun bir süre tek başına östrojen alınması
  • Aşırı kilolu (obez) olmak
  • Düzenli olarak alkol tüketmek

Oral kontraseptif kullanımı:

Oral kontraseptiflerin (doğum kontrol hapları) kullanılması, bir kadının meme kanseri riskini düşük oranda artırmaktadır, ancak sadece sınırlı bir süre için. 10 yıl önce oral kontraseptif kullanmayı bırakan kadınlarda artmış meme kanseri riski görülmemektedir.

Stres ve endişe: 

Stres ve anksiyetenin meme kanseri riskini artırabileceğine dair net bir kanıt yoktur. Bununla birlikte, stresi azaltmak ve rahatınızı, neşenizi ve memnuniyetinizi arttırmak için yapabileceğiniz her şey, yaşam kaliteniz üzerinde önemli bir etkiye sahip olabilir. Sözde “dikkatli tedbirler” (meditasyon, yoga, görselleştirme egzersizleri ve dua etmek gibi) günlük veya haftalık rutininiz için değerli eklemeler olabilir. Bazı araştırmalar bu uygulamaların bağışıklık sistemini güçlendirebileceğini göstermektedir.

 

Kontrol edemediğimiz risk faktörleri

Cinsiyet: 

Kadın olmak, meme kanseri gelişimi için en önemli risk faktörüdür. Kadın meme hücreleri, östrojen ve progesteron hormonlarının aktivitesine bağlı olarak sürekli olarak değişmekte ve büyümektedir. Bu durum onları meme kanseri için daha fazla riske sokar. Erkeklerde meme kanseri nadiren görülür ve genellikle kötü seyirlidir.

Yaş: 

Meme kanseri için en önemli ikinci risk faktörüdür. 30-39 yaş aralığında risk, 228’de 1’dir. 60’larınıza vardığınızda bu oran yükselir.

Aile öyküsü: 

Eğer meme kanseri olan birinci derece akrabanız (anne, kız, kız kardeş) varsa veya meme veya yumurtalık kanserinden etkilenen çok sayıda akrabanız varsa (özellikle 50 yaşını doldurmadan önce), meme kanseri olma riski daha yüksektir.

Daha önce meme kanseri olmak: 

Eğer daha önce meme kanseri tanısı aldıysanız, hastalığın aynı ya da diğer memede nüksetme riski yüksektir. Hiç meme kanseri olmayan birine göre risk daha da yüksektir.

Göğüste radyasyon tedavisi: 

Göğüs bölgesine başka nedenle radyasyon tedavisi verilmesi, meme kanseri riskini önemli ölçüde artırır. Radyasyon için riskin en yüksek olduğu dönem, meme gelişiminin en yoğun olduğu gençlik dönemidir.

Östrojene maruz kalma: 

Kadın hormonu östrojen, göğüs hücresi büyümesini uyardığı için, herhangi bir ara vermeksizin uzun süre boyunca östrojene maruz kalmak,meme kanseri riskini artırabilir. Bu risk faktörlerinin bazıları aşağıdaki gibi sizin kontrolünüz altında değildir:

  • 12 yaşından önce adet görmeye başlamak
  • 55 yaşından sonar menopoza girmek
  • Çevresel östrojenlere maruz kalma (vücutta parçalandığında östrojen benzeri maddeler üreten et veya pestisitlerdeki hormonlar gibi)

Hamilelik ve emzirme: 

Hamilelik ve emzirme döneminde, bir kadının yaşam boyu genel menstrüel döngü sayısını azaltır ve bu da gelecekteki meme kanseri riskini azaltır. Hamile kalmamış ya da ilk gebeliği 30 yaşından sonra olan kadınlar, artmış meme kanseri riskine sahiptir. Çocuk sahibi olan kadınlar için özellikle 1 ila 2 yıl boyunca emzirmeye devam ederse, meme kanseri riskini biraz düşürebilir. Fakat, günümüz şartlarında birçok kadın için, bu kadar uzun süre emzirmek ne mümkün ne de pratiktir.

Kaynak: www.breastcancer.org

Aramamızı İsterseniz

Numaranızı Bırakın.


* Zorunlu alanlar * ile işaretlenmiştir.
* Bilgileriniz yayımlanmamaktadır.
* Kişisel bilgileriniz üçüncü kişiler ile paylaşılmamaktadır.

Aramamızı İsterseniz

Numaranızı Bırakın.



  • * Zorunlu alanlar * ile işaretlenmiştir.
  • * Bilgileriniz yayımlanmamaktadır.
  • * Bilgileriniz üçüncü kişiler ile paylaşılmamaktadır.

Obezite ve Metabolik Cerrahi

Op. Dr. Özgün Akgül

Etiketler , , , , ,